Współpraca międzybranżowa w architekturze. Cała prawda!

Współpraca międzybranżowa w projektowaniu to temat, który budzi emocje zarówno wśród architektów, jak i branżystów. Czy to pole minowe, czy szansa na budowanie prawdziwej przewagi biznesowej?

W najnowszym odcinku podcastu „Albo Architekt” wraz poruszyłem właśnie te kwestie, zapraszając do rozmowy specjalistów reprezentujących branże instalacji sanitarnych, konstrukcyjną oraz instalacji elektrycznych i teletechnicznych.

Dlaczego współpraca międzybranżowa jest tak trudna?

Od dłuższego czasu badam, co nie gra w biznesie projektowym. Lista jest długa, ale jeden problem wybija się na pierwszy plan: współpraca między architektami a branżystami to często przestrzeń wzajemnych oskarżeń i niedomówień. Czy powinno tak być?

Mimo że większość z nas miała szczęście współpracować z branżystami, którzy „dowożą rozwiązania, a nie problemy„, nadal jako branża nie potrafimy wypracować skutecznego modelu współpracy. A przecież wydaje się oczywiste – dobry, zgrany zespół projektowy powinien być fundamentem sukcesu każdego projektu.

Główne problemy we współpracy projektowej

Z dyskusji internetowych i branżowych wyłania się kilka kluczowych bolączek:

Brak spójności w komunikacji – „Współpraca między branżami jest utrudniona z powodu braku efektywnej komunikacji. Każdy działa w swoim środowisku, nie zawsze rozumiejąc potrzeby innych.”
Konflikty wynikające z nieprzewidzianych zmian – „Często zmiany w projekcie są wprowadzane bez konsultacji z innymi branżami, co prowadzi do konfliktów i opóźnień.”
Niedostateczne zaangażowanie w proces projektowy – „Niektórzy branżyści są włączani zbyt późno w proces projektowy, co utrudnia dostosowanie ich rozwiązań do istniejących założeń.”
Błędy w dokumentacji – „Błędy w projekcie, takie jak nieprawidłowe liczenie powierzchni, mogą mieć długoterminowe konsekwencje i utrudniać współpracę.”
Opór przed nowymi technologiami i metodami – „Wiele firm jest sceptycznych wobec, metodyki BIM oraz nowych technologii, co utrudnia efektywną współpracę i wymianę danych.”

Architekt – lider czy tylko koordynator?

Jedno z kluczowych pytań, które wybrzmiało podczas rozmowy, dotyczyło roli architekta. Czy powinien być liderem całego procesu projektowania, czy jedynie koordynatorem różnych branż, a może koordynować może kto inny?

Jak zauważyłem podczas dyskusji: „Dziś architekt, mimo wszystkich uwarunkowań prawnych, staje się kolejnym branżystą dla inwestora.” Proces budowlany i dokumentacja są coraz bardziej skomplikowane, a my – zamiast tworzyć wartość – gubimy się w sztywnych schematach i nieskutecznej komunikacji.”

Co więcej, absurdem wydaje się fakt, że młodzi projektanci wchodzący na rynek zastają „konserwatywny, sztywny model współpracy, płatności, wymiany informacji„. W XXI wieku, w erze AI i automatyzacji, nadal działamy według zasad, które pamiętają „czasy papierowych projektów i faxów„.

Podczas rozmowy omówiliśmy także modele współpracy, w których to nie architekt jest liderem projektu.

Współpraca międzybranżowa w architekturze. Architekt, konstruktor, elektryk, sanitarny. Projektanci, podkast rozmowa

Kontrakty i płatności – źródło wiecznych konfliktów?

Kluczowym problemem w relacjach między branżami są kwestie finansowe i kontraktowe. Idealne rozwiązania powinny obejmować:

Jasne i precyzyjne określenie obowiązków – „Kontrakty powinny wyraźnie określać role i odpowiedzialność każdej strony, aby uniknąć nieporozumień.”
Zabezpieczenie interesów wszystkich stron – „Kontrakty powinny zawierać klauzule zabezpieczające interesy inwestora, architekta i wykonawców, w tym kary umowne i gwarancje.”
System płatności związany z postępem prac – „Płatności powinny być uzależnione od zakończenia poszczególnych etapów projektu, aby zapewnić ciągłość finansowania.”
Mechanizmy rozstrzygania sporów – „Kontrakty powinny zawierać procedury rozstrzygania sporów, aby uniknąć długotrwałych procesów sądowych.”
Zastosowanie umów typu FIDIC – „Umowy FIDIC mogą zapewnić standardowe i sprawdzone ramy współpracy, zwłaszcza w projektach międzynarodowych.”

Jak powinna wyglądać idealna współpraca międzybranżowa?

W trakcie ożywionej dyskusji zarysował się model wymarzonych relacji między branżami:

Interdyscyplinarna współpraca od początku projektu – „Wszystkie branże powinny być zaangażowane od samego początku, aby uniknąć późniejszych konfliktów i błędów.”
Efektywna komunikacja i wymiana informacji – „Użycie platform cyfrowych do zarządzania projektem i wymiany danych może znacznie poprawić współpracę.”
Zastosowanie Lean Construction – „Metodyka Lean Construction może pomóc w optymalizacji procesów i redukcji marnotrawstwa, poprzez zespoły interdyscyplinarne i codzienne spotkania koordynacyjne.”
Model partnerstwa oparty na zaufaniu – „Współpraca powinna być oparta na zaufaniu i wzajemnym zrozumieniu, zamiast rywalizacji i podejrzliwości.”
Ciągłe doskonalenie i edukacja – „Wszystkie strony powinny mieć dostęp do szkoleń i warsztatów, a przede wszystkim doskonalić współpracę na podstawie wzajemnej informacji zwrotnej i wyciągania wniosków.”

Kto zawala projekty? Prawda o współpracy branżowej

Dyskusja między specjalistami ujawniła, że odpowiedzialność za problemy w projektach rzadko leży po jednej stronie. Jak trafnie zauważył jeden z uczestników: „Dobry projekt to wartość. Czy warto oszczędzać na projektach?” Ta refleksja doprowadziła do wniosku, że częstym źródłem problemów jest presja na obniżanie kosztów projektowania, co bezpośrednio przekłada się na jakość dokumentacji i współpracy.

Równie ważna okazała się kwestia terminów i harmonogramów. „Problem organizacji czy zwykłe lenistwo?” – to kwestia przewijała się w dyskusji, a odpowiedź nie była jednoznaczna. Wszyscy uczestnicy zgodzili się jednak, że brak realistycznych harmonogramów i narzędzi do skutecznej koordynacji to jeden z głównych problemów branży.

Projekt czy projektowanie? Produkt czy usługa?

Interesującym wątkiem dyskusji była zmiana podejścia do samego procesu projektowego. Coraz częściej mówi się o projektowaniu jako usłudze, a nie tylko o dostarczaniu dokumentacji jako produktu końcowego. Takie podejście wymaga zupełnie innego modelu współpracy i rozliczeń.

Jak zauważył jeden z uczestników: „Parafrazując klasyka – przed wyruszeniem w PROJEKT należy zebrać drużynę„. To zdanie doskonale podsumowuje filozofię, która powinna przyświecać współczesnym zespołom projektowym.

Wnioski i przyszłość branży

Podsumowując naszą rozmowę, wszyscy uczestnicy zgodzili się, że przyszłość branży projektowej zależy od:

Zdolności do przyjęcia nowych technologii i metod pracy
Wypracowania skutecznych modeli współpracy opartych na zaufaniu i wzajemnym szacunku
Edukacji młodych pokoleń projektantów w duchu interdyscyplinarności
Większej elastyczności w podejściu do procesu projektowego
Ciągłego dialogu między branżami

Obejrzyj pełną dyskusję!

Jeśli chcesz poznać wszystkie szczegóły naszej dyskusji, zapraszamy do obejrzenia pełnego odcinka „Architekt kontra branże! LIVE! Jak naprawdę wygląda współpraca międzybranżowa?” na kanale YouTube „Albo Architekt”.

W rozmowie udział wzięli:

🛠️ Michał Kanabrodzki PROFEN – projektant instalacji sanitarnych
⚡ Maciej Kubiński (TECHART) – projektant instalacji elektrycznych i teletechnicznych
🏗️ Konrad Skrodzki (X-PLAN) – konstruktor
🎙️ Wiktor Gruszczyński (Albo Architekt) – gospodarz i prowadzący

Jakie są Twoje doświadczenia ze współpracą międzybranżową w architekturze?
NAPISZ W KOMENTARZU PONIŻEJ LUB POD NAGRANIEM i SUBSKRYBUJ MÓJ KANAŁ:

🎙️ posłuchaj i subskrybuj:

Jeśli podobał Ci się wpis i odcinek:

i uważasz powyższe opracowanie za wartościowe to:

To jeszcze nie wszystko…

ZAPISZ SIĘ na newsletter i ODBIERZ DARMOWY PDF!

Czy chcesz zdobyć więcej wiedzy, która pomoże Ci w Twojej pracy? Zapisz się na nasz newsletter.
Ten projekt jest jeszcze na naszych deskach kreślarskich. Chcemy być pewni, że gdy już wyjdzie na świat, będzie warty przeczytania. Zapisz się TERAZ i ODBIERZ darmowy PDF „10 kroków skutecznego opracowania architektonicznego”

Lub podeślij link znajomym 😉 kiedyś Ci podziękują 😉 Dzięki !